Yağmur Oluğu Sistemi Nasıl Çalışır? Oluktan Çörtene Tüm Parçalar

Bir yağmur oluğu sistemi, çatıya düşen suyu toplayıp yapıya zarar vermeden zemine ulaştıran bir tahliye hattıdır. Dışarıdan bakıldığında saçak boyunca uzanan bir oluk ve cephe boyunca inen bir borudan ibaret görünür. Oysa suyun çatıdan zemine kadar sorunsuz ulaşması, her biri belirli bir görevi olan çok sayıda parçanın birlikte çalışmasına bağlıdır. Bu yazıda suyun yolculuğunu yukarıdan aşağıya izleyerek sistemin her parçasını tanıtıyoruz.

Neden bir oluk sistemi gerekir?

Oluksuz bir çatıda su saçak kenarından doğrudan aşağı dökülür. Bu su cepheye sıçrar, pencere önlerinde birikir, zemini oyar ve zamanla temel çevresinde nem sorunlarına yol açar. Kışın saçak altında buz oluşabilir, girişlerde ve yürüme yollarında tehlikeli alanlar ortaya çıkar. Doğru kurulmuş bir oluk sistemi suyu kontrollü biçimde toplar ve yapıdan uzaklaştırır; böylece cephe, temel ve çevre düzenlemesi korunur.

1. Çatı yüzeyi: suyun yolculuğunun başladığı yer

Su önce çatı kaplamasının üzerinde akar. Bu aşamada önemli olan, suyun kaplamanın altına sızmadan saçağa ulaşmasıdır. Kaplamanın duvara dayandığı noktalarda panel duvardibi birleşim çizgisini örter. Trapez çatılarda vidaların geçtiği noktalarda kullanılan panel - trapez semer bağlantıyı korur. Çatı üstünde güneş paneli gibi ekipmanlar varsa, taşıyıcı ayakların çatıyla buluştuğu noktalar için enerji ayak sacı kullanılır.

2. Çatı kenarı ve saçak

Su kaplamanın sonuna geldiğinde saçak kenarından oluğa düşer. Trapez çatılarda kaplamanın bittiği kenardaki açıklıklar panel - trapez alın kapama ile kapatılır; böylece rüzgâr ve yağmur çatı altına giremez. Saçak alnı ise hem görünüm hem koruma için saçak (alın) süsü ile tamamlanabilir.

3. Oluk ve taşıyıcı kancalar

Oluk, saçak boyunca uzanan ve suyu toplayan kanaldır. Yoğun yağışta içindeki suyun, kışın ise kar ve buzun ağırlığını taşır. Bu yükü güvenle taşıyabilmesi için saçak boyunca belirli aralıklarla sabitlenir. Oluğu çatı tarafından tutan iç kanca ve alttan kavrayan oluk alt kancası bu görevi üstlenir.

Kancaların bir diğer görevi oluğa eğim vermektir. Oluk tam yatay monte edilirse su hattın ortasında birikir. Kancalar hazneye doğru hafif bir eğim oluşturacak şekilde farklı yüksekliklere monte edilir; böylece su kendiliğinden hazneye akar.

4. Oluk uçları ve köşeler

Oluk hattının açık uçları kapatılmazsa su hazneye ulaşmadan uçtan dökülür. Yarım yuvarlak olukların uçları yuvarlak oluk kapağı ile kapatılır. Saçak hattının döndüğü köşelerde iki oluğu birleştirmek için yuvarlak oluk köşesi kullanılır.

5. Hazne ve zıvana: oluktan boruya geçiş

Oluk boyunca akan su hazne içinde toplanır. Hazne geniş ağzıyla suyu karşılar ve daralan gövdesiyle iniş borusuna aktarır. Hazne ile boru arasındaki ve boru ekleri arasındaki birleşimler zıvana ile sızdırmaz hale getirilir. Birleşim noktaları bir tahliye hattında sızıntının en sık görüldüğü yerler olduğundan, bu küçük parçaların doğru seçilmesi büyük önem taşır.

6. Dirsekler: saçak altından duvara

Saçak çıkıntısı olan yapılarda hazne duvardan belirli bir mesafe ileride kalır. İniş borusunun ise duvara yakın ve sabitlenmiş şekilde inmesi gerekir. Bu mesafe dirseklerle kapatılır. S dirsek paralel iki hizayı tek parçayla bağlar; düz dirsek ise borunun yönünü tek bir bükümle değiştirir. Dirsek türleri hakkında ayrıntılı bilgiyi iniş borusu dirsek çeşitleri yazımızda bulabilirsiniz.

7. İniş borusu, kelepçe ve çörten

İniş borusu cephe boyunca düşey olarak iner ve iniş boru kelepçesi ile belirli aralıklarla duvara sabitlenir. Kelepçeler borunun rüzgârda titreşmesini, eğilmesini ve birleşim noktalarından ayrılmasını önler. Hattın en alt ucunda yer alan iniş çörteni suyu duvar dibinden uzaklaştırarak zemine ya da drenaj noktasına yönlendirir. Suyun yolculuğu burada tamamlanır.

Sistem kurarken dikkat edilmesi gerekenler

• Tüm parçaların aynı ölçü ve profil ailesinden seçilmesi, birleşimlerde sızıntı riskini azaltır.
• Oluğa hazneye doğru hafif bir eğim verilmeli, kanca aralığı bölgenin kar yüküne göre belirlenmelidir.
• Çatı alanı büyüdükçe hazne ve iniş borusu sayısı artırılmalıdır.
• Gereğinden fazla dirsek kullanmak akışı yavaşlatır; hat mümkün olduğunca sade planlanmalıdır.
• Oluklar yılda en az bir kez, özellikle sonbahar sonrasında kontrol edilmelidir.

Doğru parçayı seçmek için

Her yapının çatı biçimi, saçak uzunluğu ve cephe düzeni farklıdır. Bu nedenle bir oluk sistemi, parçaların tek tek değil birlikte düşünülmesiyle doğru kurulur. Tüm ürün gruplarımızı çatı ve oluk sistemleri ürünleri sayfasında inceleyebilir, projeniz için bize ulaşarak ürün bilgisi alabilirsiniz.